Traditionele Chinese Geneeswijze (TCG)

De oorsprong

De traditionele Chinese geneeswijze heeft een erg lange geschiedenis. Op primitieve wijze was er al sprake van medische gebruiken in vroegere tijden, want de strijd tegen ziekten begon toen de Chinese voorvaderen probeerden te overleven in de barre omgeving. Bij het zoeken naar voedsel ontdekten zij dat sommige planten eetbaar waren en dat andere op een zekere manier verlichting brachten bij bepaalde ziekten. Op deze wijze ontstond de eerste ervaring met medische substanties. Zo ook ontdekten mensen in het Stenen en Bronzen tijdperk dat bepaalde stenen of bronzen instrumenten gebruikt konden worden in de behandeling van ziekte. Bijvoorbeeld de 'Bian-stenen', een type steen met een scherpe vorm, die gezien kunnen worden als de voorlopers van de acupunctuurnaalden.

Tweeduizend jaar geleden al ontstond de tekst over geneeswijze "Yellow Emperor's Inner Classic". Hierin werden vroegere medische ervaringen samengevat. Gebaseerd op de filosofie van die tijd gaf dit werk inzicht in fysiologie, pathologie, diagnose en preventie. Bovendien vermeldde dit boek de lengte en mogelijkheden van het menselijk skelet, het bestaan van bloed en bloedvaten, het concept van de bloedcirculatie en de afmetingen van de interne organen.

Gedurende de laatste decennia is deze duizenden jaren oude traditionele Chinese geneeswijze uitgebreid bestudeerd en is volgens experts in en buiten China effectief en veilig gebleken. Bovendien heeft het als voordeel dat het de bijwerkingen van chemische medicijnen uit de moderne reguliere geneeswijze vermindert.

Yin en Yang

De theorie van Yin en Yang, gebaseerd op filosofie uit het klassieke China, is een van de meest fundamentele theorieŽn van de Chinese geneeswijze. Volgens deze theorie is de tegenstelling Yin en Yang een fundamentele natuurwet. Alles komt voort uit, wordt ontwikkeld, gemotiveerd en veranderd door de kracht van Yin Qi en Yang Qi. In het universum bestaan verschillende relaties tussen Yin en Yang, zoals tegenstelling, ondersteuning, aanval, onderlinge afhankelijkheid en transformatie. Gezondheid hangt af van een goed evenwicht tussen deze oerkrachten. Bij verstoring kunnen er klachten optreden.
In de Traditionele Chinese geneeswijze worden deze concepten gebruikt om problemen samen te vatten en te verklaren op het vlak van anatomie, fysiologie, pathologie, diagnose, preventie en behandeling, etc.

De Vijf Elementen

Dit is een van de belangrijkste theorieŽn van de traditionele Chinese geneeswijze. De Vijf Elementen houden verband met vijf fundamentele stoffen in de natuur namelijk; water, vuur, metaal, hout en aarde, welke gebruikt worden om eigenschappen en categorieŽn van stoffen in het universum en hun onderlinge relaties te verklaren. Volgens deze theorie is het hele universum opgebouwd uit deze vijf fundamentele elementen en enkel door hun onderlinge interactie kan beweging en verandering van stoffen optreden. In de traditionele Chinese geneeswijze wordt deze theorie gebruikt om pathofysiologische condities van het menselijk lichaam te bepalen en om richting te geven aan de klinische diagnose en behandeling van ziekten. Bijvoorbeeld: de lever, galblaas, ogen, pezen en woede behoren allen tot het element hout. Daarom zijn niet alleen de fysiologie en pathologie van de lever, galblaas, ogen, pezen en woede verbonden met de beweging van hout, maar ook vormen deze vijf zaken een eenheid. Emotionele woede duidt op problemen van de lever; pathogene veranderingen van de pezen houden verband met de lever en galblaas en de pathofysiologische condities van de ogen worden ook met lever en galblaas in verband gebracht.

Diagnose volgens de TCG

De diagnose in TCG is gebaseerd op vier methoden:

Om een voorbeeld te geven: inspectie van de tong is een belangrijke diagnostische methode. Volgens de theorie van de TCG zijn de meridianen en interne organen allen direct of indirect verbonden met de tong. Dat wil zeggen dat de essentie van de organen de tong voedt en dat ook pathologische veranderingen zich kunnen manifesteren op de tong. Als leidraad bij de differentiatie van ziektebeelden ligt de betekenis van tongdiagnose als volgt: men kan een beoordeling maken of bij de patiŽnt de vitale Qi voldoende of onvoldoende is, wat de locatie is van de ziekte, wat de aard is van de pathogene factoren en men kan een schatting maken van de prognose van de ziekte, etc. Zo ook is de polsconditie een weerslag van de conditie van de organen, waardoor het voelen van de pols tot steun kan zijn in de beoordeling van locatie, aard en prognose van de ziekte.